Algemene Uitkering
Ontwikkeling Algemene uitkering (AU) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 |
|---|---|---|---|---|
Berekening Algemene Uitkering Begroting 2026 (meicirculaire '25) | 65.645 | 64.840 | 65.680 | 67.150 |
Totaal effect Septembercirculaire 2025 | -215 | -275 | -345 | -355 |
Totaal effect Decembercirculaire 2025 | 340 | 355 | - | - |
Totaal effect Meicirculaire 2026 + nieuwe uitgangspunten Kadernota 2027 | 3.000 | 3.190 | 2.225 | 1.725 |
Totaal wijzigingen | 3.125 | 3.270 | 1.880 | 1.370 |
Stand Programmabegroting 2027 | 68.770 | 68.110 | 67.560 | 68.520 |
De berekening van de algemene uitkering is gebaseerd op de Meicirculaire 2026 en de uitgangspunten zoals vastgesteld in de Kadernota 2027. Over de financiële effecten van de September-, December- en Meicirculaire bent u al eerder via informatieve memo's geïnformeerd. In onderstaande tabel de belangrijkste wijzigingen uit de circulaires. De belangrijkste wijzigingen uit de Meicirculaire 2026 zijn apart toegelicht.
Omschrijving | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 |
|---|---|---|---|---|
Effecten Septembercirculaire 2025 | ||||
Uitkeringsfactor | -340 | -365 | -420 | -485 |
Taakmutaties | ||||
- Wet integrale suïcidepreventie | 20 | 20 | 20 | 20 |
- Loon- en prijsbijstelling middelen op de AP jeugdhulp | 20 | 20 | 20 | 20 |
- Indexatie Wmo demografie | 55 | |||
- Implementatie Participatiewet in balans | 5 | |||
Integrale, Decentrale en Specifieke Uitkeringen (IU /DU /SU) | ||||
- Rijksbijdrage beschut werk | 50 | |||
- Versterking omgevingsveiligheidsdiensten | 10 | 10 | ||
- Overheidsbrede Dienstverlening | 25 | 25 | 25 | 25 |
- Overige | -5 | 15 | 10 | 10 |
Totaal effect Septembercirculaire 2025 | -215 | -275 | -345 | -355 |
Effecten Decembercirculaire 2025 | ||||
Taakmutaties | 340 | 355 | ||
Totaal effect Decembercirculaire 2025 | 340 | 355 | - | - |
Effecten Meicirculaire 2026 + nieuwe uitgangspunten Kadernota 2027 | ||||
Aanpassing uitgangspunten | -765 | -660 | -605 | -1.060 |
Verwachte prijsindexering | 2.065 | 1.950 | 1.760 | 1.730 |
WOZ-waarden mutaties en aanpassing rekentarieven | -210 | -210 | -205 | -205 |
Taakmutaties | ||||
- Uitstel abonnementstarief Wmo | 195 | |||
- Huishoudelijke hulp uit de Wmo | -815 | -820 | ||
- Overig | 15 | -10 | -10 | -10 |
Integrale, Decentrale en Specifieke Uitkeringen (IU /DU /SU) | ||||
- Uitstel met twee jaar ingroeimodel herverdeling Gemeentefonds | 450 | 900 | 900 | 900 |
- Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) | 1.175 | 1.175 | 1.175 | 1.175 |
- Armoedebestrijding kinderen (DU) | 15 | 15 | 15 | 15 |
- Re-integratiedienstverlening gericht op jongeren | 15 | 15 | 15 | 20 |
- Overige | 45 | 15 | -5 | -20 |
Totaal effect Meicirculaire 2026 + nieuwe uitgangspunten Kadernota 2027 | 3.000 | 3.190 | 2.225 | 1.725 |
Totaal | 3.125 | 3.270 | 1.880 | 1.370 |
Toelichting op belangrijkste wijzigingen
Aanpassing uitgangspunten
Ten opzichte van de ramingen van vorig jaar is de woningbouwprognose achtergebleven. Dit heeft ook direct gevolgen voor het aantal inwoners, jeugdigen enzovoort. Daarnaast zijn de berekeningen van sommige maatstaven aangepast zoals de maatstaf mensen met een laag inkomen (eerst een aantal, nu een percentage). Ook de bedragen per maatstaf zijn aangepast. Bij elkaar opgeteld levert dit over de jaren heen een negatief effect op.
Verwachte prijsindexering
Gemeenten krijgen loon- en prijsontwikkelingen gecompenseerd in het gemeentefonds. De compensatie is gelijk aan de ontwikkeling van de Prijsbijstelling op basis van Bruto Binnenlands Product (Pbbp) zoals opgenomen in het laatste Centraal Economisch Plan (CEP).
WOZ-waardeontwikkeling
De WOZ waarde betreft een kortingsmaatstaf. Door een hogere WOZ-waarde (als gevolg van waardeontwikkeling) stijgt ook de korting op het gemeentefonds. Dit wordt enigszins gecorrigeerd omdat het verrekentarief als gevolg van de landelijke stijging naar beneden wordt bijgesteld. Echter de WOZ-waarde van de woningen binnen Diemen stijgt in het algemeen harder dan het landelijk gemiddelde.
Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)
Uitstel vervanging abonnementstarief
Het eerder voornemen was om vanaf 2027 een inkomensafhankelijk bijdrage binnen de WMO op te nemen als vervanging van een vast abonnementstarief. Tegelijkertijd zou dit leiden tot een lage vergoeding binnen het cluster WMO van het gemeentefonds. Echter, dit is met een jaar uitgesteld, waardoor deze compensatie binnen het gemeentefonds weer is opgenomen. Hiermee kan de inkomstenpost die in de begroting is opgenomen vervallen. Per saldo is deze wijziging neutraal.
Huishoudelijke hulp uit de Wmo
Vanaf 2029 is heeft het kabinet het voornemen de WMO Huishoudelijk hulp niet meer als maatwerkvoorziening door gemeenten te laten vergoeden. Hiermee vervalt deze vergoeding als inkomst in het gemeentefonds. Logischerwijs zou ook (een deel van) de uitgaven naar beneden bijgesteld kunnen worden.
Tegelijk wordt er nog wel een bedrag toegevoegd als vangnet voor mensen die deze hulp niet zelf kunnen regelen.
Deze wijziging is in het meerjarenperspectief als budgettair neutraal verwerkt (lagere inkomsten is gelijk aan lagere uitgaven).
Ingroeimodel herverdeling gemeentefonds
In het meerjarenperspectief van de begroting 2026 was rekening gehouden met een nadelige ingroeipad als gevolg van de herverdeling van het gemeentefonds. Doordat dit twee jaar is uitgesteld ontstaat een positief effect in de jaren 2027 en 2028.
Vanaf 2023 is de herijking van het gemeentefonds doorgevoerd. Deze nieuwe verdeling is nadelig voor Diemen. Voor dit nadeel ontvangen we compensatie via een suppletie-uitkering. Deze uitkering ontvangen we zolang er geen definitief besluit is genomen over het ingroeipad.
Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE)
De CDOKE‑gelden zijn bedoeld om gemeenten en provincies extra capaciteit en expertise te geven voor de uitvoering van klimaat- en energietaken. Hiermee kunnen zij personeel, kennis en uitvoeringskracht inzetten voor onder meer de energietransitie, zoals verduurzaming en warmte‑initiatieven. Het doel is om de uitvoering van nationale klimaatdoelen op lokaal niveau te versterken en te versnellen. Binnen Diemen reserveren we deze gelden voor deze doeleinden. Zodoende heeft deze wijziging geen effect op het saldo van de begroting.
Armoedebestrijding kinderen
De decentrale uitkering "Armoedebestrijding kinderen" is een gemeentelijke uitkering van het Rijk om armoede onder kinderen te verminderen. Het betreft de voortzetting van de zogeheten Klijnsmagelden. Op basis van de laatste CBS gegevens zijn deze per gemeente geactualiseerd. Wij reserveren deze middelen voor dit doel.
Re-integratiedienstverlening gericht op jongeren
Er wordt structureel extra budget beschikbaar gesteld gericht op de arbeidsinschakeling van jongeren tot 27 jaar. Wij reserveren deze middelen voor dat doel.